मॅट्रिक्स प्रोटोकॉल काय आहे आणि ते कसे कार्य करते?

मॅट्रिक्स प्रोटोकॉल मेसेजिंग अॅप्स आणि ऑनलाइन संप्रेषणांसाठी गेम-चेंजर आहे.

आम्ही एकमेकांशी ऑनलाइन संवाद साधण्यासाठी वापरत असलेले बहुतेक प्लॅटफॉर्म एकाच प्रदात्याशी जोडलेले आहेत. परंतु अशा गोष्टी होण्याचे कोणतेही तांत्रिक कारण नाही. ऑनलाइन चॅट करण्याचे असे मार्ग आहेत जे मोठ्या प्रमाणात गोपनीयता आणि स्वातंत्र्य देतात. मॅट्रिक्स हा त्यापैकी एक मार्ग आहे.

मॅट्रिक्स प्रोटोकॉल म्हणजे काय?

मॅट्रिक्स हे रिअल-टाइम संवादासाठी खुले मानक आहे. अधिक विशिष्‍टपणे, ते तुम्हाला विविध सेवा प्रदात्यांशी संवाद साधण्यास सक्षम करते. ईमेल कसे कार्य करते याचा विचार करा. तुमच्याकडे ProtonMail ईमेल पत्ता असल्यास, तुम्ही फक्त इतर ProtonMail वापरकर्त्यांशी बोलण्यापुरते मर्यादित नाही. मॅट्रिक्स ऑनलाइन चॅटसाठी समान स्वातंत्र्य देते.

अशा प्रकारे तुमची ऑनलाइन गतिविधी विकेंद्रित करण्यात तुम्हाला मदत करण्यासाठी उपलब्ध असलेल्या अनेक अॅप्स आणि सेवांपैकी एक मॅट्रिक्स आहे. एकत्रितपणे, ते विकेंद्रित वेब म्हणून ओळखले जातात (किंवा fediverse) आणि त्यांच्या मदतीने तुम्ही आज तुमच्या डिजिटल जीवनावर नियंत्रण ठेवू शकता.

मॅट्रिक्स हा चॅट विकेंद्रित करण्याचा पहिला प्रयत्न नाही.

एक्सएमपीपी, एक्स्टेंसिबल मेसेजिंग आणि प्रेझेन्स प्रोटोकॉलने हे आधीच इन्स्टंट मेसेजिंगसाठी केले आहे, जिथे ते Google टॉक, फेसबुक मेसेंजर आणि व्हॉट्सअॅपच्या आवडींसाठी पाया म्हणून काम करते (हे सर्व वाढत्या लॉकडाउन झाले आहेत). याव्यतिरिक्त, XMPP एक्स्टेंसिबल असल्यामुळे, ते VoIP कॉल्स आणि व्हिडिओ चॅट हाताळण्यासाठी विकसित झाले आहे.

मॅट्रिक्स हा एक नवीन प्रोटोकॉल आहे जो सुरुवातीपासून हे सर्व करण्यासाठी डिझाइन केलेला आहे, ज्या प्रकारे आम्हाला आमच्या डिव्हाइसेसवर चॅट करण्याची सवय झाली आहे. तरीही केवळ ही क्षमता मॅट्रिक्सला मनोरंजक बनवते असे नाही तर मॅट्रिक्स कसे कार्य करते.

मॅट्रिक्स प्रोटोकॉल कसे कार्य करते?

Matrix.org फाउंडेशन मॅट्रिक्सचे वर्णन प्रोटोकॉल म्हणून नाही तर विकेंद्रित संभाषण स्टोअर म्हणून करते. मॅट्रिक्समध्ये केंद्रीकृत सर्व्हरसारख्या अपयशाचा एकही बिंदू नाही. जेव्हा तुम्ही एखाद्याशी संप्रेषण करता, तेव्हा डेटा सर्व सर्व्हरमध्ये सामायिक केला जातो, वापरकर्त्यांसह संभाषणात सहभागी होतात. तुमचा सर्व्हर डाउन झाल्यास, तुमचा सर्व्हर बॅकअप होईपर्यंत संभाषण इतरत्र चालू राहू शकते.

संवादाचे लोकशाहीकरण करण्याचा हा प्रयत्न आहे. प्रत्येक सर्व्हरवर संभाषणांवर समान मालकी असते आणि वापरकर्ता डेटावर स्व-सार्वभौमत्व असते. हे सर्व्हर घरी किंवा आभासी खाजगी सर्व्हरवर स्वयं-होस्ट केले जाऊ शकतात किंवा संस्था, कंपनी किंवा समुदायाद्वारे होस्ट केले जाऊ शकतात. हे सर्व प्रमुख व्यावसायिक प्लॅटफॉर्मसह विरोधाभास आहे, जसे की Discord, जेथे प्रत्येकजण कनेक्ट केलेल्या सर्व्हरची कंपनी मालकीची असते आणि परिणामी, सर्व डेटा. आणि जर ते सर्व्हर डाऊन झाले तर कोणीही संवाद साधू शकत नाही.

विरोधाभास इथेच थांबत नाहीत. Twitter वर कोणीतरी Facebook वर एखाद्याला थेट संदेश पाठवू शकत नाही, तर मॅट्रिक्स डिझाइननुसार इंटरऑपरेबल आहे. तुम्ही तुमचे Skype खाते, तुमचे Discord खाते आणि तुमचे Slack खाते सेट करू शकता जेणेकरून कोणी तुम्हाला कुठेही मेसेज पाठवला तरीही तुम्हाला ते तुमच्या मॅट्रिक्स क्लायंटमध्ये दिसतील आणि तुम्ही त्यांना एकाच ठिकाणाहून प्रतिसाद देऊ शकता. मॅट्रिक्स या कार्यक्षमतेचा संदर्भ देते ब्रिजिंग.

मॅट्रिक्स कसे वापरावे

मॅट्रिक्स प्रोटोकॉल वापरून संप्रेषण सुरू करण्यासाठी, तुम्हाला मॅट्रिक्स क्लायंटची आवश्यकता आहे. हे असे अॅप आहे ज्याचे चिन्ह तुम्हाला तुमच्या अॅप ड्रॉवरमध्ये, तुमच्या डेस्कटॉपवर किंवा तुमच्या टास्कबारमध्ये दिसेल.

Matrix.org फाउंडेशन फ्लॅगशिप उत्पादन म्हणून सर्वात जवळची गोष्ट म्हणून एलिमेंटची शिफारस करते. हे मॅट्रिक्स काय करू शकते आणि ते क्रॉस-प्लॅटफॉर्म आहे हे दाखवते, त्यामुळे तुम्हाला पाहिजे त्या डेस्कटॉप किंवा मोबाइल ऑपरेटिंग सिस्टमवर तुम्ही ते इन्स्टॉल करू शकता.

घटक एकटा नाही आणि निवडण्यासाठी बरेच क्लायंट आहेत. काही विशिष्ट ऑपरेटिंग सिस्टम किंवा लिनक्सवर, विशिष्ट डेस्कटॉप वातावरणासाठी तयार केले जातात, जसे की भग्न GNOME साठी आणि निओचॅट KDE प्लाझ्मा साठी. इतर विशिष्ट प्रोग्रामिंग भाषा किंवा टूलकिट वापरून बनवले जातात, जसे की फ्लफीचॅट Go आणि सह केले मृगजळ Qt आणि Python सह. प्रत्येक मॅट्रिक्स वैशिष्ट्यांच्या भिन्न प्रमाणात समर्थन प्रदान करते.

तुमचे खाते होस्ट करण्यासाठी तुम्हाला सर्व्हर निवडण्याची देखील आवश्यकता असेल. तुम्‍हाला तुमच्‍या डेटावर कमाल नियंत्रण हवे असल्‍यास आणि तुम्‍हाला प्रमुख व्‍यावसायिक नेटवर्कसह नसल्‍या या स्‍वातंत्र्याची प्रशंसा करण्‍यासाठी तुम्‍ही स्‍वयं-होस्‍टिंग मार्गावर जाऊ शकता. परंतु हे जोडलेल्या जटिलतेसह येते आणि त्याची फारशी आवश्यकता नसते. तुम्हाला फक्त उठून धावायचे असेल आणि तुम्ही इतर कोणत्याही प्लॅटफॉर्मवर चॅटिंग सुरू करू इच्छित असाल तर तुम्ही ते देखील करू शकता. कदाचित प्रारंभ करण्यासाठी सर्वात सोपी जागा आहे app.element.io.

हे मॅस्टोडॉनवरील ईमेल पत्त्यासारखे किंवा तुमच्या हँडलसारखे आहे. केंद्रीकृत प्लॅटफॉर्मवर, प्रत्येकजण समान सर्व्हरवर असतो, म्हणून केवळ एक वापरकर्तानाव पुरेसे असू शकते. फेडरेशन नेटवर्क्सवर, तुम्हाला एक वापरकर्तानाव आणि सर्व्हर नियुक्त करणे आवश्यक आहे जेथे ते वापरकर्तानाव तयार केले जाऊ शकते. लक्षात ठेवा की येथे “सर्व्हर” हा शब्द वापरला जात आहे. तांत्रिकदृष्ट्या Instagram सारख्या सेवेमध्ये अकल्पनीय डेटा हाताळणारे अनेक सर्व्हर असतात, परंतु अंतिम वापरकर्त्यासाठी, हे अनेक सर्व्हर एकसारखे दिसतात.

मॅट्रिक्समध्ये कोणती वैशिष्ट्ये आहेत?

मॅट्रिक्स सर्व प्रकारचे संप्रेषण हाताळते, परंतु संप्रेषण ही एक अतिशय व्यापक संज्ञा आहे. तर, मॅट्रिक्ससह तुम्ही प्रत्यक्षात काय करू शकता?

  • वन-टू-वन इन्स्टंट मेसेजिंग
  • चॅट रूम
  • व्हिडिओ कॉल
  • ऑडिओ कॉल
  • फाइल शेअरिंग
  • इतर ब्रिजिंग कार्ये संवादाशी संबंधित नाहीत

मॅट्रिक्स सारख्या सेवेची सर्वात थेट तुलना डिसकॉर्ड असेल. परंतु मॅट्रिक्स फेडरेशन व्यतिरिक्त, एंड-टू-एंड एन्क्रिप्शनसाठी देखील समर्थन आहे. त्यामुळे, तुमच्या डेटावर अधिक मालकी व्यतिरिक्त, तुमच्याकडे मोठ्या प्रमाणात गोपनीयता देखील आहे.

पुन्हा, ब्रिजिंग देखील आहे. अनुभव अखंड नसला तरी, मॅट्रिक्स हा आजकाल तुमचा सर्व विविध मेसेजिंग प्लॅटफॉर्म व्यवस्थापित करण्यासाठी एकच क्लायंट वापरण्यासाठी सर्वोत्तम पर्यायांपैकी एक आहे. तुम्ही इतरांशी संवाद साधण्यासाठी वापरल्या जात नसलेल्या सेवांना देखील ब्रिज करू शकता, जसे की RSS फीडवर नवीन पोस्ट्सबद्दल अपडेट्स प्राप्त करणे.

तुम्ही मॅट्रिक्सला Twitter सह ब्रिज देखील करू शकता, जरी तुम्हाला पूर्ण विकसित विकेंद्रित पर्याय हवा असेल, तर तुम्ही हे करू शकता त्याऐवजी मास्टोडॉनचा विचार करा.

Related Posts

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *